Mappen vol

Papierwinkel

Vrienden hebben een huis gebouwd in de Algarve, dichtbij de plek waar wij zijn neergestreken. Het is een juweeltje. Gebouwd op een berg, uitzicht naar alle kanten, een fijne tuin en ruimte voor alle familie én gasten. Alleen moet ’s avonds het licht uit. Het huis is namelijk illegaal dus het mag liever niet gezien worden. Op zich is illegaal hier geen enkel probleem. Driekwart van de Algarve is illegaal gebouwd, maar deze vrienden zijn helaas verstrikt geraakt in de papiermolen van de Portugese ambtenarij.

De eerste bezoekjes aan Portugal viel het me al op. Er zijn hier twee soorten mensen; toeristen (duidelijk herkenbaar aan rode vlekken, korte broeken, luide stem) en mensen met mappen (herkenbaar aan de mappen). Iedereen in Portugal met een functie van enige belang, zeult dagelijks minimaal 2 kilo papier met zich mee. Op het eerste gezicht wat vreemd, maar nu we ons hier definitief hebben gevestigd, begin ik het te begrijpen. Want per saldo heb je overal alle documenten bij je. Je weet immers maar nooit wie welk document wil zien, wil kopiëren of gewoon even wil vasthouden.

Deze Portugese papier-fetisj neemt soms vreemde vormen aan. Zo probeerden we een bankrekening te openen. Dus gewapend met paspoort en kadasterstukken van ons nieuwe huis togen we naar het plaatselijk bankkantoor. Maar helaas. Voor een nieuwe rekening hebben we een bewijs van inschrijving nodig van de gemeente. Enfin, wij naar de gemeente: ‘Een inschrijvingsbewijs? Natuurlijk, maar dan hebben we wel een officieel bewijs van uw postadres nodig, een bankafschrift ofzo, heeft u dat?’ Ook bij het aanvragen van de vergunning voor ons B&B bleken we de nodige kadasterstukken, erfpacht, inschrijvingsbewijzen, woonvergunning en nog veel meer nodig te hebben. Met als gevolg dat we nu zoals iedere Portugees bij elke officiële aanvraag minimaal zes centimeter mappen bij ons hebben. Je weet immers maar nooit.

Bijeffect van deze papierwinkel is dat ‘even naar de gemeente’ hier godsonmogelijk is. Want om alle papieren door te nemen, zijn de ambtenaren langdurig bezig, wat weer resulteert in enorme wachtkamers en tergend langzaam oplopende volgnummers. Opwinden heeft geen zin. En dus heb ik geleerd om de tijd los te laten en vooral te genieten van de verplichte uren nietsdoen.

Het eindresultaat is wel dat je uiteindelijk het meeste wel gedaan krijgt. Wanneer je papieren op orde zijn en je de juiste procedure volgt, lukken vrijwel alle aanvragen. Ook hier geldt; ‘resistance is futile’. En dus bezoeken we loket na loket en instantie na instantie. En wellicht geldt dat ook voor onze vrienden. Gewoon de procedure volgen. Het kan lang duren, maar uiteindelijk kan dan ook bij hen ’s avonds het licht aan.

Snel voor weinig

Wie kent ze niet. Die typisch Portugese ezelkarretjes. Een enkele keer zie je nog het traditionele beeld van twee broers op de bok met een kar vol huisraad, oud ijzer of groenten. Meestal zijn het zigeuners die op deze manier hun handelswaar rondrijden. Overigens heeft Portugal nog steeds de hoogste ezeldichtheid in Europa. Vroeger werden ze veel gebruikt op het platteland, maar de laatste twintig jaar raken de burros de Miranda steeds meer overbodig. Ze worden verkocht, achtergelaten of afgeslacht. Maar dit terzijde, want deze blog gaat niet over ezels maar over auto’s.

Want verder is Portugal het land van de automobilisten en zie je de ezeltjes alleen nog als vrolijk gekleid souvenir of als centraal middelpunt van een meerdaagse ezeltrektocht (…). Fietsen zijn voor toeristen en waar eerst de brommertjes en scootertjes volop rondreden, zie je nu vooral four-wheel drives en SUVs. De afgelopen jaren zijn er dan ook veel, heel veel auto’s bijgekomen en dat is een fikse aanslag op de landelijke weggetjes in de Algarve. Temeer daar de Algarvios geen enkele moeite hebben om met 100 km per uur de bocht te nemen op smalle dorpswegen, ook als het avond is, de kroeg reuze gezellig en de alcohol spotgoedkoop.

De provinciale N125 gaat dwars door de Algarve en staat al jaren bekend als een dodenweg. De aanleg van de snelweg A22 eind vorige eeuw was dan ook een bijzonder pientere zet die veel ongeluk heeft bespaard. Voor de korte stukjes bleef de provinciale weg een prima doorsteek maar als je wat verder moet rijden, was de A22 eigenlijk altijd dichtbij. Tot eind 2011. Opeens had de Portugese chauffeur geen enkele haast meer, was de snelweg volkomen verlaten en bleek de provinciale N125 weer overvol. En eigenlijk is dat beeld ook anno 2016 nog steeds hetzelfde. Binnendoor is gezellig, qua afstand inderdaad vaak wat korter en je moet vooral geen haast hebben. Maar deze weg is gratis. En ook Portugezen houden zeer van gratis. Niet vreemd dat veel Nederlanders zich er prima thuis voelen. Vanaf 2011 kent de snelweg een uiterst slim tolsysteem. Op onwillekeurige plekken (vaak vlak voor een belangrijke afslag) staat meetapparatuur die zich direct verbind met het apparaatje in je auto. En voor je het weet is er weer €0,50, € 1,10, €1,25, € 0,60 afgeschreven. Allemaal kleine bedragen voor de gemiddelde toerist maar als rechtgeaarde Portugees voldoende reden om bij de oprit naar de snelweg direct om te keren.

Ook ik begin steeds vaker de tolweg te mijden. Ik merk dat die drukke provinciale weg meer charme heeft. Haast heb ik niet en het is voorlopig nog geen hoogseizoen. En dus schuif ik zonder morren in de file die de laagseizoen-wegwerkzaamheden opleveren. Want door het boycotten van de tolweg, zit de N125 weer stampvol en bleek enige verbreding wel noodzakelijk. En zo krijgt de Portugees uiteindelijk wat hij wil; een breder provinciale weg, een snellere verbinding en dat allemaal zonder heffing. Ik mag ze wel, die Portugezen…

Rob Does

Rob Does is the Founder and Chief Executive Officer of the fast growing travel community Gymaround (www.gymaround.com). Helping travelers worldwide to stay fit and energized by offering the best deals on day and week passes for the best gyms, health clubs and studio’s. He is also the CEO of Ithaka Group, an international research and branding agency. • Enthusiastic early stage entrepreneurship • Development of business concepts • Effective marketing expert and strategic planning • Translate customer needs and delivering strong results - international orientation, bridging cultures

De koolhydraten in mijn leven

Een oud-collega, de buurman, de vriend van m’n nichtje en twee meiden in het jeugdkoor. Allemaal bevangen door de dezelfde mythe. Koolhydraten zijn passé en een moderne maaltijd bestaat volgens deze nuffige Rens Kroes lookalikes uit groenten, bonen, quinoa en wat vis. Maar niet voor mij! Voor mij hoort een gezonde portie pasta, rijst, risotto of brood bij een volledige maaltijd. Ok, ik ben dan niet het evenbeeld van Radmilo Soda - de immer strak gespierde en getergd kijkende personal trainer van RTL Obese. Maar dat ligt meer aan de wijn en de pastéis de nata en zeker niet aan de carbs. Dus ik eet patat, couscous, tortilla’s, taco’s, pannenkoeken, naan, croutons, pizzabodems, bladerdeeg, cornflakes, havermout, muesli en cruesli. Alles behalve aardappel…

Aardappels hebben me nooit kunnen bekoren. Ze zijn me te laf, te kruimig of juist te hard. De enige manier om ze lekker te maken is flink prakken. En prakken kan niet als je ouder bent dan twaalf. Voor mij geen aardappel dus… Totdat ik in Portugal kwam. Want in Portugal is het bereiden van de aardappel tot kunst verheven. Nooit at ik een smakelijker aardappel dan in dat groezelige tentje aan de weg naar Sagres in het uiterste zuidwesten. Nooit genoot ik meer van het zalvige mondgevoel van een aardappel zonder jus, uitjes of spekjes klaargemaakt. Voor de duidelijkheid hebben we het hier dus over de gewone gekookte aardappel. Geen trendy bereidingswijzen, geen moleculaire fratsen of bedjes van spinazie. Precies goed, niet te droog en domweg te lekker om te pureren.

Als rabiate vegetariër vergt het enig geduld om in de Méditerranée aan je trekken te komen. ‘Vegetariano? Geen punt hoor, er zitten groenten bij de biefstuk!’ glimlachte de vriendelijk dame van het hotel-restaurant me vorige week nog toe. Dus om niet elke keer bij de salade uit te komen of de Portugese omelet, kies ik af en toe de vis van de dag. Vers gevangen, met liefde en veel olijfolie gegrild en dus geserveerd met gekookte aardappel. Of zoals de Portugese zeggen ‘com todos’ waarna ze er geduldig nog een roosje broccoli naast leggen.

Maar wat maakt deze aardappels zo onweerstaanbaar? Ik ben er eerlijk gezegd nog niet achter. Het zal het zeezout zijn dat gebruikt wordt, wellicht een vleugje knoflook en goede olijfolie. Maar meer komt er niet aan te pas, zoveel is duidelijk. Het kan natuurlijk ook aan het Portugese uitzicht liggen. Alles smaakt nou eenmaal beter op een terras in de zon met een mooie fles Vinho Verde. Hierbij daag ik mijn medeblogger op deze site Delilah van Eyck dan ook uit om binnenkort een recept te presenteren met gekookte aardappelen. Dan probeer ik het ook een keer in Nederland. Het zeezout, gekocht op de plaatselijke markt in Lagos, staat al klaar.

Rob Does

Rob Does is the Founder and Chief Executive Officer of the fast growing travel community Gymaround (www.gymaround.com). Helping travelers worldwide to stay fit and energized by offering the best deals on day and week passes for the best gyms, health clubs and studio’s. He is also the CEO of Ithaka Group, an international research and branding agency. • Enthusiastic early stage entrepreneurship • Development of business concepts • Effective marketing expert and strategic planning • Translate customer needs and delivering strong results - international orientation, bridging cultures

Cold Open

Terwijl de makelaar me met haar blauwe ogen aankijkt en fluistert ‘No bluffing, they actually have two other potential buyers’, denk ik aan de scene uit Total Recall waar Quaid moet beslissen of hij wordt voorgelogen of niet. Dr. Edgemar beweert dat het niet uitmaakt als hij wordt neergeschoten maar Quaid ziet een klein zweetdruppeltje over z’n wang weglopen; het ultieme bewijs dat Dr Edgemar liegt.

De zoektocht naar onze ‘place under the sun’ is sowieso een film met slechte acteurs, variabel landschap en vooralsnog geen happy end. Om te beginnen de acteurs. Dit zijn veelal vrouwelijke makelaars, niet behept met enige vastgoed opleiding maar wel met een witte Toyota Corolla of Ford Mondeo en een mapje met goedkope uitdraaien van de panden die we gaan bekijken. Makelaar is in Portugal geen beschermd beroep en een verkopende partij gaat niet met één maar liefst met zoveel mogelijk makelaars tegelijk in zee. De onderlinge mores hebben bepaald dat de makelaar die de kopers als eerst bij het pand brengen, ook de courtage krijgt. Geen wonder dat het landschap voortdurend wisselt want elk gesprek op kantoor krijgt steevast de – voorspelbare – wending: ‘Zullen we anders even gaan kijken, ik heb toevallig net even tijd’. En als we eenmaal in de auto zitten is de volgende opmerking meestal ‘nu we toch in de buurt zijn, wil ik dit ook nog even laten zien’ waarna we langs bochtige wegen en uitzichtloze velden bij een kansloos pand aankomen.

Overigens is het landschap in Algarve sowieso aan het veranderen nu Ikea z’n eigen Disneyland bouwt aan de rand van Faro. Met de welwillend medewerking van het voltallige gemeentebestuur en diverse andere ambtenaren die zich door Billy laten omkopen, worden wegen omgelegd, gaat de waterhuishouding op de schop, zijn viaducten omgelegd en krijgen de bewoners van het idyllische St Barbra de Nexe binnenkort een blauwe doos als uitzicht in plaats van de lonkende zeekust. 

De tegenspelers zijn de verkopende eigenaren. Het zal zeker aan onze selectie van panden liggen maar vooralsnog zijn het vrijwel altijd Engelsen, vrijwel allemaal op leeftijd en bij de meesten is de man ernstig ziek en willen ze met spoed terug naar de UK. En weer let ik op het parelen van een druppeltje zweet… Het zijn waardeloze acteurs. De rondleiding is altijd een feest, het pand een ‘gem’ en de omgeving ‘o so quiet’. Niets over overlopende septic tanks, verouderde gasleidingen, nachtelijke feestjes bij de buren, slecht internet of gewoon onbereikbare wegen bij hevige regenval. Gelukkig doen we onze bezoekjes in de winter. Tochtige deuren en het ontbreken van enige verwarming vallen in de zomer immers net te makkelijk weg tegen de bloeiende bougainville en de wijn op het terras.

En zoals elke film, kennen we ook de onvermijdelijke flashbacks. De kunstenaar Armando sprak niet voor niets van schuldig landschap. Tegenwoordig spreken we uiteraard vooral over Chi lijnen. Bij enkele van onze juweeltjes waren de Chi lijnen voelbaar een andere kant op gegaan. Maar het kan ook zijn dat de hondenkadavers die we twee keer in een bassin zagen liggen, ons een wat onbestemd gevoel gaven. Hoe dan ook, naast de harde criteria als prijs, aantal kamers, locatie (locatie, locatie) zijn we ook bijzonder gevoelig voor Chi en Feng Shui. Misschien toch maar eens met Singapore overleggen…

Rob Does

Rob Does is the Founder and Chief Executive Officer of the fast growing travel community Gymaround (www.gymaround.com). Helping travelers worldwide to stay fit and energized by offering the best deals on day and week passes for the best gyms, health clubs and studio’s. He is also the CEO of Ithaka Group, an international research and branding agency. • Enthusiastic early stage entrepreneurship • Development of business concepts • Effective marketing expert and strategic planning • Translate customer needs and delivering strong results - international orientation, bridging cultures